Sgeulachd Ghoirid | Aoigh na Nollaig

CanadaHomeHolidayTree2 (1)

“do bhrìgh nach robh àit’ aca san taigh-òsta” – Lucas 2:7

Sgeulachd bheag o Eòghan airson an t-àm seo den bhliadhna a chòmharrachadh – beannachdan na raithe dhaibh uile bhuainne uile aig Dàna.

Bha an oidhche fuar a-muigh, an latha a bu ghiorra den bhliadhna ’s an t-uisge a’ tighinn na ghaileannan. Bha flin an-siud ’s an-seo ach cha robh mòran geal ann airson an oidhche a shoillseachadh.

Ann am Mansa na h-Eaglais Stèidhichte, bha bean a’ Mhinisteir na suidhe leatha fhèin. Bha i somalta an ceartair, agus bha an t-Urramach air falbh aig coinneamh aig ceann eile na clèir. Leis na rathaidean mar a bha iad, bha e a’ dol a dh’fhuireach còmhla ri ministear eile thall agus a thilleadh sa mhadainn. Rud beag fois is faochadh dhi.

Bha a dithis mhac a’ falbh airson na Nollaig mar a bha iad air a bhith o chionn trì bliadhna. Bha am fear a bu shìne anns na Stàitean, a’ dèanamh Diadhachd agus bha e a’ fuireach thall leis mar a bha na tiogaidean cho daor. Bha am fear a b’ òige a’ tadhal air pàrantan a mhnà ann an Glaschu. Bhiodh iadsan aca ron Bhliadhna Ùir ach an-dràst, cha robh càil aice ri dhèanamh ach an teine a chumail na lasair. Blàths.

“An Taigh Fuar.” Chanadh luchd na parraiste ris ge-tà, on a thàinig iad dhan bhaile o chionn fichead bliadhna. Chan fhaigheadh fàilte sa Mhansa ach air èiginn.

Cha b’ e nach robh i deònach aoigheachd a thoirt seachad. Bha gu leòr mhinistearan a’ tighinn is a’ falbh dhan a’ Mhansa aig àm nan Òrdugh agus nuair a bhiodh tachartasan sònraichte ann. Ach gu smìor, cha do chòrd saoghal bean a’ Mhinisteir rithe. Chan ann tric a bhiodh i a’ frithealadh Comann nam Ban, cha do chòrd e rithe a bhith a’ breithneachadh air na co-fharpaisean silidh aca, cha do chòrd e rithe a bhith an-còmhnaidh na suidhe air a’ bheing-aghaidh gach Sàbaid, cha do chòrd e rithe a bhith a’ cabadaich mun t-sìde. Fhuair muinntir na sgìre fuar i, ach ghabh iad rithe co-dhiù. Cha b’ e boireannach suarach a bha innte, na dòigh fhèin, bha i gu math fialaidh.

Oh, agus bha gaol aige air a’ mhinistear. Bha an t-Urramach dualach a bhith rud beag saoghalta o àm gu h-àm na sùilean-se agus bha aige ri a chumail ceart – bhiodh i a’ leigeil leis aon tè bheag a ghabhail gach oidhche Haoine ach ’s fhada a bhon a thug i air falbh cead bhuaithe ceò na pìoba a ghabhail san taigh. Smaoinich i air a h-eudail, bhiodh e toilichte gu leòr sa Mhansa eile, bha e na aoigh aig ministear nach do phòs riamh agus bha garbh measail air an tombac – dh’fhaodadh an dithis deasbad mu dheidhinn gach nì fon ghrèin gun bhoireannach a’ cur dragh orra agus ceò a chur is iad a’ dèanamh caithris na h-oidhche.

Bhiodh i ag ionndrainn a’ bhaile mhòir far an do thogadh i. Bha fadachd oirre uaireannan airson sràidean lom a’ bhaile far an robh thu gun ainm, gun chliù. Ach bha i an–seo airson am ministear fhrithealadh, agus bha creideamh aice a bha làidir is daingeann. Bha e a’ teannadh dlùth air deich uairean agus bha an teine a’ dol gu math fhathast.

Dh’fhalbh an clag.

Cha do chlisg i. Chan e an seòrsa de sgeulachd sin a tha ann agus co-dhìu, ged nach robh i cho fialaidh le copannan teatha, cha b’ e rud mì-nàdarrach a bha ann duine a bhith a’ tadhal air a’ Mhansa gu h-anmoch.

Dh’èirich i agus chaidh i chun an dorais. A’ fàgail teas na fàrdaich air a cùlaibh, bha an trannsair fuar. Bha am Mansa an-còmhnaidh fuar – cha robh tuarasdal a’ Mhinisteir idir cho math ’s a bha e an uair a thog iad na lùchairtean mòra seo san naoidheamh linn deug. Bha e na bu fhuaire a-muigh ach uaireannan cha robh i cinnteach nuair a chitheadh i a h-anail air a beulaibh.

Nochd i aig an doras a bha glaiste. Mar nighean a’ bhaile mhòir, cha do thuig i a’ mhuinntir a bha a’ fàgail an taighean gun ghlaiseadh idir air feadh na bliadhna. Tuathanaich.

Chuir i air solas an dorais. Dh’fhosgail i an doras leis an t-slabhraidh air. Dh’fhairich i crith nuair a thàinig na h-oiteagan flineach a-steach agus thug i sùil a-mach faicinn cò bha ann.

Bha fear ann. Bha aodann òg ach bha a shùilean sean agus bha clòimhteach ruadh de fheusaig air. Bha seacaid dhenim air a dhruim agus poca mòr dubh. Ged a bha coltas robach air, bha rudeigin dìreach mu ghiùlan. Thàinig guth garbh uaithe.

“Tha mi duilich dragh a chur ort. Tha mi air mo bhus dhachaigh a chall. Bha mi a’ dol a dh’Obar Dheathain airson fòrladh na Nollaig. Chan eil sgillinn ruadh agam, chaill mi mo phàigheadh.”

“Làn fhios agam ciamar, tha fàileadh na dibhe ort – an do chaidil thu idir fad seachdain?” ars i rithe fhèin. Bha samh a’ choin uaithe – fàilidhean nach robh a’ bhean ghràdhach air fulang on a bha i aig Fèill Àiteachais na Sgìre agus bhiodh aice ri coiseachd seachad air teanta a’ bhàir air a slighe gu co-fharpais silidh Chomann nam Ban.

Bha i a’ dol a ghabhail a leisgeul agus an doras a dhùnadh nuair a thuirt am fear na faclan a dhùisg a cogais.

“Dh’inns mo mhàthair dhomh nan robh mi uair sam bith nam èiginn, a dhol gu Mansa agus gum faighinn cuideachadh an-sin.”

Chnuasaich i air gach rud na ceann agus na cridhe. Cha mhòr gu h-aon-ghluasadach, thug i an t-slabhraidh far an starsaich agus thug e an truaghan a-staigh mus tàinig e a-steach oirre dè bha i air a dhèanamh.

Chunnaic i rudeigin na làimh. ’S e a chàirt-aithneachaidh a bha ann. Private sna Gordon Highlanders a bh’ ann dha-rìreabh agus a-nise gun robh e fon t-solas cheart, chunnaic i am poca-droma mòr camouflage agus na bòtannan-airm air.

“Thig a-steach” ars ise. “Dèan suidhe.”

An oidhche sin, chaidil am Private anns an t-seòmar shìos an staidhre as dèidh dhi ullachadh dha hama is uighean, pìos arain agus copan teatha. Shuidh iad sa chidsin, rinn i altachadh beag dha.

Dh’inns e dhi mu dheidhinn. Bha e sàmhach. Bho àm gu h-àm, thigeadh droch-fhacal a-mach à beul ach dh’iarraidh e a leisgeul sa bhad. Cha do bhruidhinn e mòran mun airm, bha e air a bhith ann an Èirinn a Tuath, Beal Feirste. Cha robh e airson tilleadh. Bha a’ Ghearmailt air còrdadh ris. Bha e sgìth. Sgrioste. Chaidh e dha leabaidh.

Shuidh i aig fois air beulaibh an teine airson ùine. Feumaidh nach robh e ach fichead, fichead sa h-aon shaoil i, an aon aois ri a mac a b’ òige. Rinn i cnuasachadh air a’ bhuaidh a bha aig an airm air daoine. Mar a thug e piseach air feadhainn, mar a rinn e cron air càch.

Smaoinich i air a mhàthair. Smaoinich i air a màthair-se. Smaoinich i air a macaibh.

An ath latha, thug i lioft dhan Phrivate sìos dhan cheàrnag anns a’ bhaile bheag far an robh na busaichean a’ falbh a dh’Obar Dheathain. Bha e air geansaidh snath aig a’ mhinistear a thoirt dha agus deich not, gus am faigheadh e dhachaigh.

“Beannachd leibh.” ars am Private. “Mìle taing.”

Air an t-siathamh là den Fhaoilleach, latha reòite fuar sa Bhliadhna Ùr, le iarmailt shoilleir agus talamh gheal chruaidh, chuir i iongnadh air a’ Phost nuair a chuir i fàilte chridheil air aig an doras. “Nach tig thu a-staigh airson strùpag?” Gun fhiosta aig Bean a’ Mhinisteir, bha am Post a’ giùlan mòran thrioblaidean an latha ud, bha a bhean a’ fulang le aillse agus triùir òg aca, agus gu dearbh bha e airson beagan faochadh fhaighinn.

Shuidh iad agus rinn iad còmhradh – mhothaich i nach robh i ro mhath air còmhradh cagailte ach chòrd e rithe. As dèidh treis ghabh am Post a leisgeul oir bha cuid mhath thaighean fhathast ri dhèanamh.

Feumaidh gun robh am Post fo bhreisleachadh leis an aoigheachd a bha e air fhaighinn bho bhean a’ Mhinisteir, leis gun robh aice ri innse dha agus esan leathach-slighe dhan doras “Bu chòir dhut na litrichean a thoirt dhomh mus dèan thu dearmad orra.” Rinn e lachan nuair a dh’fhàg e na bileagan air a’ bhòrd. “Bu chòir gu dearbh. Bliadhna mhath ùr!”

Bha an taigh na thàmh a-rithist. Bha cèis dhonn ann air a’ bhòrd. Bha comharra-puist Obar Dheathain air. Dh’fhosgail i i le sgian, cleas a bha aice o chionn fhada. Litir o mhàthair a’ Phrivate.

“A bhean ghràdhaich, na mìle beannachd ort. Bha sinn cho taingeil gun d’fhuair sinn ar mac dhachaigh airson na Nollaig. Thuirt e nach d’ fhuair e riamh fàilte cho cridheil. Thill e dhan airm an-diugh ach tha mi toilichte a ràdh gu bheil e air obair ùr an amharc dha agus gum bi e a’ tighinn a-mach ann an sia miosan. Chan urrainn dhomh a ràdh riut dè bha e a’ ciallachadh dhuinn gun robh e againn air latha na Nollaig.”

Thàinig am ministear a-staigh an dorais on fhuachd agus lorg e a bhean sa chidsin le deòirean a’ tighinn a-bhàn a gruaidhean agus gaire cho farsaing ris a’ Chuan Siar oirre.

– Eòghan

FacebookTwitterGoogle+Roinn

Fàg freagairt

Cha dèid an seòladh puist-dhealain agad fhoillseachadh. Tha * ris na raointean a tha riatanach